ابن خلدون ( مترجم : آيتى )

640

تاريخ ابن خلدون ( فارسي )

او فرستاد . اين لشكر با كردان روبرو شده بازگشتند . در سال 731 در مكه آشوبى برپا شد . بردگان جماعتى از امرا ، و تركان را كشتند . سلطان الملك الناصر ، ايدغمش را براى فرونشاندن آشوب به مكه فرستاد . شريفان و بردگان بگريختند . رميثه حاضر شد و اظهار فرمانبردارى نمود و از آنچه اتفاق افتاده بود بيزارى جست و سوگند خورد . سلطان از او بپذيرفت و او را عفو كرد و او همچنان تا پايان عمر در امارت مكه بود . حكومت مكه به دست پسرانش عجلان و بقيه افتاد ولى عجلان زمام كارها به دست گرفت و پس از او فرزندانش وارث دولت او شدند و ما در اخبار ايشان خواهيم آورد . انشاء اللّه تعالى . حج ملك تكرور سرزمين سياهان در مغرب در اقليم اول و دوم ، ميان امم سياه پوست تقسيم شده است نخستين ايشان از كرانهء درياى محيط امت صوصو است . اينان در غانه‌اند . در آغاز فتح اسلام ، به اسلام گرويدند . صاحب رجار ( ادريسى ) در جغرافيا گويد كه بنى صالح از بنى عبد اللّه بن حسن بن الحسن در آنجا دولتى عظيم داشته‌اند و ما را در تحقيق اين خبر جز آنچه گفتيم ميسر نشده است و كسى در ميان بنى حسن به نام صالح شناخته نشده است . مردم غانه نيز منكر اين هستند كه كسى غير از صوصو بر آنها فرمان رانده باشد . در كنار امت صوصو در جانب شرقى امت مالى است . كرسى مملكتشان شهر بنى است . در مشرق اينان ، امت كوكو جاى دارد و پس آنها امت تكرور ميان ايشان و امت نوبه ، امت كانم و غير آن هستند . در طول زمان در آن نواحى تغييراتى پديد آمد و اهل مالى بلاد صوصو و كوكو را تصرف كردند و آخرين جايى كه بر آن استيلا يافتند بلاد تكرور بود . دولت امت مالى نيرومند شد و بنى ، پايتخت سراسر بلاد سياهان در مغرب شد و از چند سال پيش همه به دين اسلام درآمده‌اند . جماعتى از ملوكشان به حج رفتند . نخستين كسى از ايشان كه به حج رفت بر مندار بود و من از يكى از فضلاى ايشان شنيدم كه ضبط درست اين كلمه برمندانه است . راهى كه پس از او ملوكشان پيمودند همان راهى بود كه او پيموده بود . پس از او منسا ولى بن مارى جاطه در ايام الملك الظاهر بيبرس به حج رفت و پس از او يكى از موالى ايشان به نام صاكوره . صاكوره بر ملكشان غلبه يافته بود و او همان بود كه شهر كوكو را فتح كرد . او در ايام الملك الناصر به حج رفت و پس از او منسا موسى رهسپار مكه شد . اين ترتيب بر حسب چيزى